Tweede Voortgangsrapportage 2026

3.10.4 Toelichtingen afwijking begroting 2026

Mee- en tegenvallers:

10.03 Buig 2026
Het Rijk heeft vooruitlopend op de bekendmaking van het definitieve BUIG-budget 2026 gemeld dat het BUIG-budget met iets meer dan 4,0% zal worden geïndexeerd. Daardoor kan een eerste goede prognose van het BUIG-resultaat worden gemaakt. Op basis van de uitgaven t/m juli en uitgaand van een stabiel blijvend aantal bijstanduitkeringen wordt een voordeel verwacht van circa € 2,5 miljoen. Het definitieve BUIG-budget zal eind september bekendgemaakt worden. De definitieve indexering van het BUIG-budget zal via de Slotwijziging 2026 worden verwerkt in de begroting. Het is het achtste jaar op rij dat er een miljoenenvoordeel wordt gerealiseerd.

10.04 WISedocs
Afdeling Werk en Inkomen (onderdeel van cluster Participatie en Maatschappelijke Ontwikkeling) is een project gestart voor het vervangen van de applicatie Polydoc door WISedocs. Van dit systeem zijn nagenoeg alle werkprocessen binnen Werk en Inkomen sterk afhankelijk. Tijdens de loop van het project zijn door gewijzigde regelgeving (o.a. Participatiewet in balans) nieuwe eisen gesteld aan WISedocs. De totale extra kosten zijn € 548.000, waarvan € 70.000 kan worden opgevangen met het invoeringsbudget 'Participatiewet in balans'. De resterende € 478.000 kan voor een deel worden gedekt worden door een bijdrage van € 54.000 van gemeente Leiderdorp (op grond van de dienstverleningsovereenkomst Werk en Inkomen). Daarnaast kan een bedrag van € 20.000 als dekking uit de reserve Sociaal Domein worden onttrokken omdat de kosten deels gerelateerd zijn aan het Sociaal Domein (niet-BUIG activiteiten). Per saldo resteert een tegenvaller van € 304.000.

Budgetneutrale wijzigingen:

10.01 Budgetoverheveling schuldhulpverlening

Via de meicirculaire is incidenteel een bedrag van € 161.000 ontvangen voor schuldhulpverlening. Dit wordt toegevoegd met de 3e technische wijziging 2026 aan de begroting toegevoegd. Het budget schuldhulpverlening 2026 was bij de kaderbrief 2025 al incidenteel verhoogd ten laste van de reserve Sociaal Domein. We stellen daarom voor om de extra middelen over te hevelen naar 2027. Met deze budgetoverheveling en de extra middelen die bij de begroting 2027 beschikbaar worden gesteld wordt het budget 2027 gelijk aan het budget 2026.

10.02 Afbouw subsidie stichting Leergeld
De subsidie aan de stichting Leergeld was niet in de programmabegroting 2026 opgenomen vanwege de invoering van de Sleutelpas. Omdat de subsidie niet zomaar afgebouwd kan worden naar 0, waar op was begroot, zal er een incidentele afbouwsubsidie aan Leergeld verstrekt worden. De subsidie over 2025 is door Leergeld niet volledig besteed. Per saldo is € 107.000 nodig om de afbouwsubsidie te kunnen verstrekken. Binnen het budget is hier geen ruimte voor, daarom wordt de afbouwsubsidie gedekt door een onttrekking van € 107.000 uit de reserve Sociaal Domein.

10.05 Armoedebeleid
De kosten voor armoedebeleid zijn niet veel hoger dan in 2025, maar vorig jaar was er een incidenteel energiebudget van het Rijk en een incidenteel rijksbudget Alleenverdienerstoeslag uit 2024 beschikbaar. Daarnaast waren er in 2025 voordelige subsidieafrekeningen. De verwachting was dat het terugwerkende kracht-effect van de studietoeslag in 2026 niet meer zou voorkomen, maar dat is wel gebeurd. De extra kosten voor de studietoeslag worden voorlopig geschat op € 300.000. De extra overige reguliere kosten van het armoedebeleid bedragen naar verwachting € 300.000 waarvan € 115.000 voor de Sociaal-Medische Indicatie (SMI)-kinderopvang. Het nadeel van per saldo € 600.000 wordt gedekt door een onttrekking van hetzelfde bedrag uit de reserve Sociaal Domein. Het nadeel is in beginsel incidenteel. In het najaar van 2026 zal het nieuwe armoedebeleidsplan worden opgesteld, dat dan moet passen binnen de dan geldende budgettaire kaders.

10.06 Lagere verkopen Sleutelpas
De Sleutelpas is op 1 januari 2026 live gegaan. Tot nu toe zijn de opbrengsten van de verkoop van de Sleutelpas lager dan verwacht. Uitgaande van de verkoop tot nu toe worden de begrote inkomsten uit de verkoop in 2026 bijgesteld van € 350.000 naar € 20.000. Als gevolg van de lagere verkopen zijn de variabele kosten ook lager. Die worden daarom verminderd met € 190.000. Vooralsnog worden alleen de begrote bedragen in 2026 aangepast. Verder is Leiderdorp aangesloten bij de Sleutelpas en draagt daarom ook bij aan de kosten van de Sleutelpas. Voor de bijdrage van Leiderdorp wordt € 140.000 begroot in 2026. Deze aanmelding is budgetneutraal, de lagere verkopen in 2026 worden opgevangen door lagere kosten en de bijdrage van Leiderdorp. Het uitgangspunt is dat de Sleutelpas medio 2029 kostendekkend is. Om breakeven te draaien dienen er ruim 40.000 volwassenenpassen per jaar verkocht te worden. Tot nu (augustus) toe zijn er zo'n 370 passen verkocht, waarvan zo'n 210 voor volwassenen.